Spijt!

De GGZ Totaal van 11 april

Tijdens het Voorjaarscongres van de vereniging van psychiaters, twee weken geleden, sprak de voorzitter een spijtbetuiging uit voor het ten onrechte diagnosticeren en behandelen van cliënten met een lhbtiq+ identiteit. Prijzenswaardig, maar ik wil daar toch twee kanttekeningen bij plaatsen.

De spijtbetuiging ging om het pathologiseren van mensen die afwijken van dominante normen rond seksualiteit en gender leidt tot stigmatisatie en discriminatie, wat plaatsvond tot in de jaren ’70 van de vorige eeuw. De gevolgen: mensen werden op gruwelijke wijze gedwongen om behandelingen te ondergaan, zoals castratie, aversie-therapie, gedwongen medicamenteuze behandeling of elektroshocktherapie. Dat daar nu excuses voor wordt aangeboden is terecht, dat het gebeurde zonder voorbehoud, zonder excuses voor het eigen gedrag, is mooi.

Toch is het jammer dat andere beroepsverenigingen niet zijn meegenomen in de verklaring van de NVvP. Tenslotte waren het niet alleen psychiaters, maar ook psychologen en verpleegkundigen die met een andere dan de ‘normale’ genderidentiteit omgingen als ware het een ziekte. Hoeveel sterker zou het niet geweest zijn, als ook de spijtbetuiging ook was aangeboden namens het NIP en de V&VN? Wilden zij niet? Of zijn ze niet benaderd?

De excuses waren zonder voorbehoud en dat is sterk. Geen verzachtende omstandigheden, geen ‘maar’. Toch mis ik de analyse waarom de psychiatrie (en dus niet alleen psychiaters) een dergelijke fout kon maken. Kwam het door het kritiekloos volgen van de gangbare opinie? Was het uit gewoonte medicaliseren van afwijkend gedrag? Was het ‘gewoon’ het volgen van de uit Amerika overgewaaide DSM? Was het het bagatelliseren van tegenspraak?
‘De’ psychiatrie heeft vaker op het verkeerde spoor gezeten in het verleden: zo kregen ouders de schuld van de schizofrenie van hun kinderen; de separeer werd tot eind vorige eeuw te pas en te onpas gebruikt, wat voor extra trauma’s zorgde; ze maakte van sociale problemen een medisch probleem.
We kunnen – terecht – onze spijt betuigen over het verleden, interessanter is hoe het zover heeft kunnen komen. Pas dan kunnen we leren van onze fouten.

Willem Gotink
Hoofdredacteur GGZ Totaal

In dit magazine:

Een spannend samenspel van ggz en vele anderen
Het ecosysteem mentale gezondheid, deel 3

In dit derde artikel over het ecosysteem mentale gezondheid (GEM) kijken we specifiek naar de rol van de ggz in het ecosysteem. We gaan opnieuw naar Doetinchem in de Achterhoek, een van de regio’s die vorig jaar gestart zijn met het… Lees verder...

’Ik identificeer me niet met mijn problemen’
Femme Makkinje over haar boek ’De Onzichtbare Koers’

“Het gaat redelijk goed, op sommige gebieden wat minder, maar in het algemeen gaat het goed want ik heb toch geruime tijd van crisissituatie naar crisissituatie geleefd en van opname naar opname. Daar ben ik nu wel uit…” Lees verder...

’Hulphond Sanuk bood Karen nabijheid op momenten dat er niemand was’
Hij biedt een buffer door tussen zijn baasje en de buitenwereld te staan,

reageert op gedragsveranderingen als voorbode van overprikkeling of wekt de cliënt uit een nachtmerrie. De taken van een hulphond zijn divers, maar altijd specifiek voor wat iemand nodig heeft. “Sanuk bood mijn… Lees verder...

De Podcasts
Judith de Roos geeft tips over fijne, interessante of misschien wel schurende podcasts in de wereld van de GGZ.

Deze week: ’Praten over Pillen’ en ’Timm Consultancy voor Jeugdzorgprofessionals’
Lees verder...

Als ik nou eens...
Een column van Niki Stoker

Als ik nou eens.... Niet zes weken naar Minnesota* ga maar die tijd in Gambia ga verblijven. Ik zal daar gelukkig zijn en geen behoefte aan alcohol hebben. Er is daar een prachtige man die veel van me houdt (of van mijn geld, daar ben ik nog niet… Lees verder...

Mijn rechter is God
Een gedicht van Gisele Vranckx

We voeren samen wilde stormen
In een woeste felle zee
Hand in hand waren wij daar
Jij nam mij vanzelf mee
Lees verder...

De Bibliotheek
Nieuwe boeken over, door of voor de ggz

Meerdere malen per week krijgen wij proefexemplaren, mails en telefoontjes over nieuw verschenen boeken. Onze recensenten Johan Atsma en Judith de Roos kunnen dat niet allemaal lezen en recenseren. Daarom geven we regelmatig in De Bibliotheek een overzicht… Lees verder...

Congressen, cursussen

Borderline
Congres op woensdag 7 juni in Utrecht

Cluster C: de vermijdende, afhankelijke en dwangmatige persoonlijkheidsstoornis
Publieksdag op 3 juni in Den Bosch

Hechtingsproblematiek

Congres op donderdag 21 september in Eindhoven

En verder in dit magazine:

Hoogsensitiviteit is onzin. Of toch niet?

Project ‘Aan de slag met suïcidepreventie in de wijk’ lijkt succesvol

Brandbrief aan Kamer: ‘Uitstel van verbeterplannen jeugdzorg is funest’:

Inspectie: grens tussen gedwongen en vrijwillige zorg niet altijd helder

Zeven redenen om een nieuwe therapeut te zoeken

’Continuïteit van ggz-instellingen in gevaar door verslechterde financiële gezondheid’

MIND: ’rechtsbescherming rond gedwongen ggz-zorg moet beter’