Mentale gezondheid gaat veel verder dan veerkracht en weerbaarheid en het is ook geen individuele aangelegenheid. Sociale, economische en politieke factoren zijn van grote invloed, net als de structurele systemen om mensen heen. Dat vraagt om een aanpak die zich niet alleen richt op het redden van mensen, maar juist stroomopwaarts zoeken naar oorzaken van mentale gezondheid en ongezondheid.
Dat is de boodschap van Laura Shields-Zeeman tijdens haar oratie Swimming Upstream op 6 mei aan de Universiteit Utrecht. Zij is vanuit het Trimbos-instituut per 1 april 2022 benoemd tot bijzonder hoogleraar op het gebied van Population Mental Health. In haar oratie stond Shields stil bij vragen als: Wat is mentale gezondheid eigenlijk, hoe kunnen we het zo goed mogelijk bevorderen en wat is de rol van beleidsmakers, professionals, onderzoekers en systemen daarin? Zij hield een pleidooi om breder te gaan kijken dan alleen naar het individu en de gezondheidszorg. Want wat zijn nu achterliggende factoren die welbevinden beïnvloeden? En waarom is het zo moeilijk om deze goed te achterhalen?
Bruggen bouwen
De bijzonder hoogleraar zag in de Verenigde Staten dat ook buiten de gezondheidszorg verschillende systemen en domeinen waren die de mentale gezondheid van mensen konden beïnvloeden – bijvoorbeeld het belang van armoedebeleid, goede huisvesting en de aanpak van prestatiedruk in het onderwijs. Ze pleit voor bruggen bouwen naar andere domeinen – sociaal, politiek en economisch – om te werken aan de bevordering van mentale gezondheid. Dat heeft gevolgen voor de rollen van zorgprofessional, onderzoeker en beleidsmaker en van de ‘community’. Het is een ingewikkeld proces, benadrukt Shields, en dat zal men moeten aangaan. “Het is geen ‘one size fits all. Het is complex. Maar ook noodzakelijk.”
-----------------------------------------------------------------------------------------
Vind je dit interessant? Misschien is een abonnement op de gratis nieuwsbrief dan iets voor jou! GGZ Totaal verschijnt tweemaal per maand en behandelt onderwerpen over alles wat met de ggz te maken heeft, onafhankelijk en niet vooringenomen.
Abonneren kan direct via het inschrijfformulier, opgeven van je mailadres is voldoende. Of kijk eerst naar de artikelen in de vorige magazines.
